Piyasalar ateşlendi: Dolar yükselişe geçti

Piyasalar ateşlendi: Dolar yükselişe geçti
Piyasalar yeni haftaya tedirgin bir seyirle başladı. Dolar 1.70'in üzerine çıkarken, borsa yüzde 3 değer yitirdi. Uzmanlar yaşanan harekette dış piyasaların etkili olduğu görüşünde.

Uzmanlar, özellikle dış piyasalarda yaşanan dalgalanmanın içeride de etkisini gösterdiğini belirtiyor. Yerel seçim sonuçlarının etkisinin ise zayıf olduğu kaydediliyor. 


Cuma günü dolar 1.6750 TL seviyesinden günü tamamlarken bugün 1.7080 TL'ye kadar yükseldi. Borsa ise yüzde 3 seviyesinde bir kayıpla 24 bin 920 puanda hareket ediyor.


Avrupa borsalarında ise yüzde 4'e yaklaşan düşüşler izleniyor.


SEÇİM DEĞİL IMF ÖNEMLİ


Yerel seçimlerin piyasa üzerindeki etkisini anlatan uzmanlar, seçmenin dozunda bir uyarı veridğini ve bu sonuçların piyasaya birebir etkisinin olmayacağını düşünüyor. Ancak bundan sonraki dönemde özellikle IMF anlaşmasının öne çıkacağını belirten uzmanlar, piyasanın bundan sonra IMF anlaşmasına ve ekonomik odaklanmaya bakacağını söylüyor.


Ekinciler Yatırım Menkul Değerler Genel Müdürü Alp Tekince piyasada yaşanan hareketin çok büyük ağırlıkla yurtdışı ile ilgili olduğunu söyledi. Artık IMF'ye yönelik daha ciddi bir beklenti sürecinin başladığına işaret eden Tekince, "IMF ile anlaşma sağlanacak ve şu aşamada tutar bazında bile önemli. Özel sektörün finansman tıkanıklığı ciddi boyutta. Burada IMF nin vereceği borç para önemli" dedi.


Turkish Yatırım Finansal Strateji Müdürü Gökhan Uskuay, piyasaların geçen hafta yoğun bir şekilde seçim sonuçlarını satın aldığını ve içeriye 200 milyon TL’ye yakın bir para girişi yaşandığını hatırlattı. Piyasaların seçim sonuçlarını aldığı pozisyonlara göre değerlendireceğini belirten Uskuay, "Seçimleri arkasında bırakan piyasalar bundan sonraki süreçte AKP’nin bu ekonomik mesajı ne kadar alabildiğine bakacak ve IMF görüşmelerine odaklanacak" dedi.


Meksa Yatırım'ın raporunda, "AKP’nin genel oylarında düşüş gözleniyor. Ancak genel resmin fazla bozulmadığını ve sonuçların piyasalar üzerinde belirsizlik yaratabilecek bir etkisinin olmayacağını düşünüyoruz" ifadesi kullanıldı.


İMKB DÜŞÜŞLE AÇILDI


İMKB Bileşik Endeksi birinci seansta, cuma günü ikinci seans kapanışına göre 629,93 puan azalarak 25.067,32 puan seviyesinde açıldı. Hisse senetleri bu seviyede yüzde 2,45 değer kaybetti.


HSBC Stratejisti Fatih Keresteci, "Haftaya başlarken yerel seçim sonuçları ile ABD'den gelen otomobil üreticilerine ilişkin olumsuz haberler gündemin ilk sıralarını teşkil ediyor. Seçim sonuçlarına göre iktidar partisi AKP'nin oy kaybına uğraması beklenmedik bir gelişme olsa da mevcut siyasi konjonktür üzerinde majör bir etkiye yol açmayacağı nedeniyle mali piyasalar üzerinde pek de belirleyici olmayacağı kanaatindeyiz. ABD'de yönetimin GM ve Chrysler'in sunduğu planları beklenmedik bir şekilde kabul etmemesi ve iflası dahi opsiyonlar arasında sunması küresel risk iştahında azalmaya yol açtı" dedi.


"BU SONUÇLAR IMF SÜRECİNİ HIZLANDIRIR"


Seçim sonuçların kur ve faizde etkisiz kaldığını belirten Keresteci "Seçimlerin sona ermesiyle birlikte AKP'nin kayıplarının önemli bir kısmının ekonomik krize bağlanması IMF anlaşmasını kısa sürede gündeme getirebilir. Dolar/TL kuru ABD otomobil üreticileri kaynaklı haberler ve euro/dolar paritesindeki düşüş nedeniyle sabah saatlerinde 1.70 seviyesine yaklaştı. Cuma kapanış ile bu sabah açılış arasındaki farkın gün içerisinde kapanma ihtimali teknik olarak güçlü görünüyor."


Başka bir bankanın tahvil/bono masası müdürü ise, "Bence bu seçim sonuçları IMF ile bir anlaşma açısından bakıldığında olumlu bir gelişme. Daha yüksek bir oy oranı IMF ile anlaşma sürecinde sürüncemelere neden olabilirdi. Kur ve faiz seçim sonuçları nedeniyle bir miktar yukarı gidebilir ancak sonuçta para piyasaları yurtdışı piyasaları izlemeye devam edecek.


Nomura Ekonomisti Serhan Çevik de "Hükümet duruma istikrar kazandırmaya çalışacaktır ve bu da hükümeti en kısa sürede IMF ile anlaşma yapmaya zorlayacaktır" dedi.


Obama yönetiminin oluşturduğu otomotiv çalışma komisyonu General Motors ve Chrysler'ın sunduğu yeniden yapılanma planlarını uygun bulmadı ve şirketleri borçlarını iflas altında yeniden yapılandırmaya gidebilecekleri konusunda uyarıda bulundu.


Tahvil/bono piyasalarında 3 Kasım 2010 vadeli gösterge kıymetin ortalama bileşik faizi, Cuma günü spot kapanışta yüzde 14.22 valörlüde yüzde 14.25 oldu. Aynı tahvilde tezgahüstü piyasada bu sabah bileşik faiz yüzde 14.35/14.40 seviyesindeydi.


EKONOMİSTLER NE DÜŞÜNÜYOR?


AKP 2004 yerel seçimlerindeki yüzde 41.5 ve 2007 genel seçimlerindeki yüzde 46.6'lık oy oranından kayba uğrayarak dünkü yerel seçimlerde kesin olmayan sonuçlara yüzde 39 civarında bir oy oranı aldı.


AKP 2004 yerel seçimlerinde 11 büyükşehir belediyesinde kazanmışken bu seçimde Antalya'yı CHP'ye kaybederek 10 büyükşehirde seçimi kazandı.


Ekonomistlerin seçimlerin sonuçlarıyla ilgili görüşleri şöyle:


--ING Bank Başekonomisti Sengül Dağdeviren:


"AKP'nin oy oranının yüzde 40-48 arasında gerçekleşmesi bekleniyordu. Bunun kısmen altında kaldı. Bunun hükümet tarafından nasıl algılandığı önemli. İlk veriler temelde hem muhalefetin güçlendiği hem de hükümet politikalarında bir eksiklik işareti. AKP bundan sonra önceliği ekonomiye vermek zorunda. Ekonomik istikrar ve diğer konularda daha temkinli davranacak. Bu da IMF ile bir anlaşmanın Nisan ayında imzalanacağı beklentilerinin devam etmesini beraberinde getirecek. Ekonomi politikalarına biraz daha önem verecek. Revize edilecek önemli mekanizmalar var. Bütçe rakamları, orta vadeli mali program, AB belgesi gibi konularda bekleneni vermeye daha yakın olacak. Siyasetin ön plânda kalmaya devam etmesi ve ekonomiye dair adımların daha fazla geciktirilmesi ise önümüzdeki en önemli risk unsuru gibi görünüyor."


--Nomura Ekonomisti Serhan Çevik:


"AKP'nin yükselişi ağırlıklı olarak 2001 krizi nedeniyleydi. AKP ayrıca ekonomik ve siyasal reformlar ve basiretli politikalara bağlılığının yanı sıra global likidite bolluğu nedeniyle 2001 sonrasında ortaya çıkan güçlü ekonomik büyümeden de yararlanmıştı. Şu anda AKP derinleşen bir resesyon ve bunun sosyal sonuçlarıyla karşı karşıyadır. Sonuçlar AKP'yi erken seçime zorlayacak nitelikte değil ancak bu yöndeki baskı artacaktır. Bu nedenle hükümet duruma istikrar kazandırmaya çalışacaktır ve bu da hükümeti en kısa sürede IMF ile anlaşma yapmaya zorlayacaktır."


--Finansbank Başekonomisti İnan Demir:


"AKP'nin krizden etkilendiği görülüyor ve ilk kez olarak bir seçimde oy kaybettiğini görüyoruz. Bir yandan oy kaybetse de hâlâ en yakın 2 rakibinin toplamına neredeyse eşit, yani açık ara önce. Bu ekonomik politikalar anlamında seçim sonuçlarının büyük bir değişikliğe neden olmayacağı anlamına geliyor. Yüzde 40'ın altında kalan oy erken seçim baskısını arttırabilir ancak Başbakan Tayyip Erdoğan'ın dünkü konuşmasından bu sonucu güven oyu olarak gördüğü anlaşılıyor, yani bu ihtimal de uzak. Ekonomi açısından en önemli iki tehdit olarak sayabileceğimiz erken seçim ve popülizm seçenekleri şimdilik uzak ihtimal görülüyor. Bu önemli... Bizim ana senaryomuz IMF ile anlaşma yönünde aynen devam ediyor. Siyasi tablodaki en önemli değişiklik ise bu seçimden halkın mesajının aldığını yansıtmak için yapılabilecek bir kabine revizyonu olabilir."


--Goldman Sachs Ekonomisti Ahmet Akarlı:


"AKP'nin oyları son beş yılın en düşük düzeyinde. Seçim sonuçları iç politikaya ciddi bir tehdit oluşturacak düzeyde değil. Radikal partilerin oylarını artırdığı bu seçimin sonuçları AKP'nin kendi performansını gözden geçirmeye zorlayacaktır. Bu bağlamda AKP, uzun süredir beklenen IMF anlaşmasını sonuçlandırarak yatırımcıda güven oluşturmak istemesini bekliyoruz. Sonuçlar AKP'ye IMF ve reform süreçlerini sürdürmeye zorlayacaktır. Bu seçim sonucunun varlık fiyatlarını değiştirecek bir olumsuzluk taşıdığını düşünmüyoruz."


--Ata Yatırım Başekonomisti Nurhan Toguç:


"Resmi olmayan sonuçlara göre rekor seviyedeki işsizlik oranı, kötüleşen ekonomik koşullar, AKP'ye karşı açılan yolsuzluk davaları AKP'ye olan desteği düşürdü. İktidar partisinin bir veya iki dönem görevde olmasının ardından oylarını düşürmesi normal. İnanıyoruz ki AKP'nin yüzde 45-47 oranında bir oy alması piyasalar için en iyisi olacaktı. Yüzde 39 oranındaki bir oy erken seçim riskini artırdığı için İMKB ve lirada başlangıçta bir baskı yaratabilir. Nisan ayında IMF tarafından gelebilecek pozitif bir haber ve Obama'nın Türkiye'ye ziyareti bölgede ABD-Türkiye arasındaki işbirliğine işaret etmesiyle seçim sonuçlarınayla oluşan ortamın değişeceğini düşünüyoruz. uzun vadede global kriz ve data akışı piyasaların yönünü belirleyecektir. Ayrıca, seçim sonuçları muhtemelen AKP'nin yavaşlayan ekonomiye daha fazla odaklanmasına yol açabilir."