Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), imalat sanayiinde kapasite kullanımına ilişkin Aylık İmalat Sanayi Eğilim Anketi'nin Şubat ayı sonuçlarını açıkladı.
Buna göre imalat sanayiinde kapasite kullanım oranı, geçen yılın aynı ayına göre 15.5 puan azaldı. Aylık İmalat Sanayi Eğilim Anketi'ne yanıt veren 4 bin 911 işyerinden derlenen verilerin analiz sonuçlarına göre, 2008 yılı Şubat ayında yüzde 79,3 olan üretim değeri ağırlıklı kapasite kullanım oranı, bu yılın aynı ayında yüzde 63,8 düzeyinde gerçekleşti.
Geçen yıl ilk yarıda yüzde 80’nin üzerinde seyreden kapasite kullanım oranı, küresel krizin ilk işaretlerinin alınmaya başladığı Ağustos’tan itibaren gerilemeye başladı. Aralık ayında yüzde 64.7’ye inen kapasite kullanımı, bu yıl Ocak ve Şubat aylarında yüzde 63.8 düzeyinde gerçekleşti.
Aylık kapasite kullanım oranıları(%)
2008 2009
Ocak 80,3 63,8
Şubat 79,3 63,8
Mart 81,2
Nisan 81,7
Mayıs 82,4
Haziran 82,3
Temmuz 80,0
Ağustos 76,2
Eylül 79,8
Ekim 76,7
Kasım 72,9
Aralık 64,7
TEMEL SORUN TALEPTEKİ DARALMA
İç pazarda talep yetersizliği, işyerlerinin tam kapasite ile çalışmamasının en önemli nedeni olarak belirlendi. Şubat ayında, işyerlerinin, tam kapasite ile çalışmamasının nedenleri arasında talep yetersizliği ilk sırada geldi. İç pazarda talep yetersizliğinin yüzde 49,8 ve dış pazarda talep yetersizliğinin yüzde 28,9 oranında etkili olduğu belirlendi. Mali imkansızlıklar yüzde 4.0, yerli mallarda hammadde yetersizliği yüzde 3.1 ve ithal mallarda hammadde yetersizliği yüzde 1.6, işçilerle ilgili meseleler ise yüzde 1.2 oranında etkili oldu.
ÜRETİM MİKTARI OCAK’A GÖRE DEĞİŞMEDİ
İşyerlerinde Şubat ayı üretim miktarı bir önceki aya göre değişmedi. Mart ayında ise üretim miktarının yüzde 4,7 artacağı bekleniyor.
Şubat ayı satış miktarının yüzde 2,0 arttığı, Mart ayı artış beklentisi de yüzde 3,2 olarak belirlendi.
Şubat ayı satış fiyatları yüzde 0,2 arttı. Mart ayında ise satış fiyatlarının yüzde 0,3 azalacağı bekleniyor.
Şubat ayında yüzde 0.1 artan hammadde fiyatlarının Mart ayında yüzde 0,1 azalacağının beklendiği belirlendi.
Kapasite kullanım oranı (Şubat; %)
2009 2008 Fark(Puan)
İMALAT SANAYİİ 63,8 79,3 -15,5
Taşıt araçları ve karoseri 47,5 89,9 -42,4
Büro,muhasebe, bilgi işlem 44,1 85,0 -40,9
Kok kömürü, raf.petrol ürünleri 48,7 80,0 -31,3
Mobilya imalatı 59,2 78,8 -19,6
Plastik kauçuk 64,6 80,9 -16,3
Metal eşya 61,0 77,2 -16,2
Elektrikli Makine ve Cihazlar 67,8 82,9 -15,1
Ağaç ve Mantar 70,3 83,8 -13,5
Radyo, TV haberleşme cihazlar 70,5 82,6 -12,1
Metalik olm. mineraller 61,7 73,3 -11,6
Ana metal 71,6 83,1 -11,5
Tekstil 66,5 76,9 -10,4
Kağıt 73,0 83,4 -10,4
Giyim 74,2 83,5 -9,3
Kimyasal maddeler 68,9 77,6 -8,7
Deri 57,6 65,9 -8,3
Makine teçhizat 67,0 73,9 -6,9
Gıda ve içecek 66,3 70,3 -4,0
Basım ve yayım 69,9 73,4 -3,5
Diğer ulaşım 80,5 83,4 -2,9
Tıbbi, optik-hasas cihazlar 82,8 83,5 -0,7
Tütün ürünleri 81,4 71,4 10,0