2026 yılı yaş çay taban fiyatı, üreticide hayal kırıklığı yarattı. 35 TL olarak belirlenen fiyat, yapılan kesintilerle 34,23 TL’ye gerilerken; bir dönem 1 kilo çayla 1 kilo peynir alabilen üreticiler, artık 2 adet ekmek dahi alamaz hale geldi. Rizeli Gazeteci İsmail Saymaz, yaş çay fiyatı müjde olarak nitelendirilebilecek şekilde iyi olsaydı bu fiyatın Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından açıklanacağını kaydetti.
2026 yılı yaş çay sezonu öncesi milyonlarca üreticinin merakla beklediği taban alım fiyatı, 12 Mayıs’ta AK Parti Rize Milletvekili Av. Harun Mertoğlu tarafından TBMM Genel Kurulu’nda duyuruldu. Ardından aynı gün Tarım ve Orman Bakanlığı’nın sosyal medya hesaplarından da teyit edilen 35 TL’lik brüt fiyat, destekleme priminin bu yıl da verilmeyecek olması ve yüksek enflasyon karşısında beklentilerin çok altında kaldı.
Net Rakam 34,23 TL: Kesintiler Üreticinin Belini Büküyor
Açıklanan 35 TL’lik rakamın kağıt üzerinde kaldığı, üreticinin cebine girecek net tutar ise daha düşük olacak. Yapılan hesaplamalara göre, %2 stopaj ve binde 2 borsa kesintisi (toplamda 0,769 TL) düşüldüğünde, üreticinin eline kilogram başına net 34,231 TL geçecek. Geçmiş yıllarda yaş çay bedeliyle çocuklarını okutan, ev alan ve düğün yapan üreticiler için bu rakam, maliyetleri karşılama noktasında "can suyu" olmaktan uzak görünüyor.
Saymaz: "Fiyat İyi Olsa Erdoğan Kendisi Açıklardı"
Halk TV’de yayınlanan "Para Siyaset" programında Ebru Baki, İbrahim Kahveci ve İsmail Saymaz; çay alım fiyatları, maliyetler ve tarım politikaları üzerine değerlendirmelerde bulundu. Programda konuyu değerlendiren Rizeli gazeteci yazar İsmail Saymaz, çarpıcı bir tespitte bulundu. Geçmişte çay fiyatının bizzat Cumhurbaşkanı veya Başbakan tarafından Rize’de bir "müjde" olarak açıklandığını hatırlatan Saymaz, "Destekleme primi yok, geçen yıl da yoktu bu yıl da yok. Eskiden normalde çay taban fiyatını Cumhurbaşkanı, başbakan açıklardı. Erdoğan bu geleneği son 3-4 yıldır terk etti. Çünkü yaş çay fiyatı artık Rizelileri öfkelendirmekten başka bir sonuç vermiyor. Fiyat iyi olsa, bunu Milletvekili Harun Mertoğlu’na bırakmazlar Cumhurbaşkanı Erdoğan kendisi açıklardı" ifadelerini kullandı.
Ekmek ve Simit Hesabı: Alım Gücü Yerle Bir
Programda, haber portalımız tarafından haberleştirilen üreticinin yıllar içindeki alım gücü kaybı "ekmek hesabı" üzerinden verilerle de paylaşıldı. Hatırlanacağı üzere 2000 öncesinde üreticiler sattıkları 1 kilo yaş çay karşılığında 1 kilo zeytin veya peynir alabilirken, 2000’lerin başında 1 kilo yaş çay karşılığında 4 adet ekmek ekmek alınabiliyordu. Yıllar içerisinde eriyen ve alım gücünü yitiren yaş çayda son açıklanan 2026 yılı fiyatı ile 1 kilo yaş çay satacak üreticiler 2 adet ekmek bile alımayacak duruma geldi.
Saymaz, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın geçtiğimiz günlerdeki "Rize simidi" paylaşımına da atıfta bulunarak, açıklanan bu fiyatla üreticinin ancak bir bardak çay ve bir simit alabileceğini vurguladı.
Saymaz, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Rizeli olması hasebiyle ÇAYKUR’un özelleştirme programı dışında tutulduğunu, Cumhurbaşkanı Erdoğan’dan sonraki süreçte ise ÇAYKUR’un özelleştirme programı içerisine alınabileceğini belirtti.
"Üretici Bahçeye Girmeye Korkuyor"
Gazeteci İbrahim Kahveci ise ekonomik veriler üzerinden yaptığı değerlendirmede, açıklanan fiyatın İTO enflasyon rakamlarının dahi altında kaldığına dikkat çekti.
Gübre, işçilik ve nakliye maliyetlerinin kontrolsüzce arttığı belirtilirken, üreticinin artık bahçesine girmeye korktuğu, çünkü toplanan çayın bedelinin toplama maliyetini bile kurtarmadığı ifade edildi.
Programın devamında ise Baki, Kahveci ve Saymaz, açıklanan yeni çay alım fiyatlarını ve bunun üreticiye yansımasını tartışmaya devam ederken, destekleme priminin mutlaka üreticilere verilmesi gerektiğini belirttiler.