Deniz: Yaş Çayda 35 TL Üreticinin Ölüm Fermanıdır! Bir Kilo Çay Satıp İki Ekmek Alamayan Üreticiye İhanet Ediliyor!

Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Rize İl Başkanı Saltuk Deniz, açıklanan fiyatın çay üreticisinin emeğine ve alın terine yapılan bir saldırı olduğunu belirterek, “Bu fiyatı kabul etmiyoruz, reddediyoruz!” dedi.

İktidarın tarım politikasını eleştiren İl Başkanı Deniz, Rize, Artvin ve Trabzon’daki üreticilerin sefalete sürüklendiğini savunarak, “AKP Rize Milletvekili tarafından Meclis’te duyurulan, ardından Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından açıklanan bu fiyat; üreticiyi koruyan değil, üreticiyi yoksulluğa mahkum eden bir anlayışın sonucudur. Bugün Rize’de, Artvin’de, Trabzon’da çay üreticisine reva görülen şey; geçim değil sefalet, umut değil yoksulluktur.” dedi.

İl Başkanı Deniz, 31 TL maliyeti olan bir ürün için 35 TL’lik fiyat belirlenmesini eleştirerek, bu durumun çay üreticisinin emeğini gasp etmek anlamına geldiğini ifade ederek, “Bu fiyatı açıklayanlar da savunanlar da çay üreticisinin yaşadığı yoksulluğun sorumlusudur.” dedi.

Fiyat açıklama sürecindeki tutumu "üreticinin aklıyla alay etmek" olarak tanımlayan İl Başkanı Deniz, siyasi sorumluluğa dikkat çekti. Meclis kürsüsünden yapılan açıklamaların sahadaki gerçeklerle örtüşmediğini belirten Deniz, “AKP Rize Milletvekilini, üreticinin aklıyla alay eden bu fiyat nedeniyle çay üreticilerinden özür dilemeye çağırıyoruz. Çay üreticisinden yapılan kesintilerle görev yapan RTB yönetiminin ve sessiz kalan ilgili kurumların tavrı da kabul edilemez. Üreticinin hakkını savunması gerekenlerin iktidarın yanlış politikalarına alkış tutması, bu halkın emeğine düpedüz ihanettir.” diye konuştu.

Deniz, üreticinin en temel temsil makamı olan odaların iktidarın politikalarına karşı sessiz kalmasını "mağduriyete ortaklık" olarak tanımladı.

Yaş çay fiyatının beklentilerin altında kalmasıyla başlayan krizde, tarım paydaşlarının tutumunu eleştiren Saltuk Deniz, ziraat odalarının kuruluş felsefesini hatırlattı. Odaların iktidar eksenli değil, emek eksenli hareket etmesi gerektiğini vurgulayan Deniz, açıklamasında şu ifadelere yer verdi: “Ziraat odalarının görevi sarayın değil, üreticinin yanında durmaktır. Görevleri; emeği savunmak, sömürüye karşı mücadele etmektir. Kim bu adaletsizliğe sessiz kalıyorsa, üreticinin uğradığı mağduriyetin ortağıdır.”

Hükümetin aylar öncesinden düşük rakamları telaffuz ederek bir "algı operasyonu" yürüttüğünü savunan Deniz, açıklanan fiyatın iktidarın bir lütfu değil, üreticinin meydanlardaki direnişinin bir sonucu olduğunu vurguladı.

Sürecin başından itibaren üreticinin psikolojik bir eşiğe çekilmek istendiğini belirten Deniz, aylar süren sessizliğin ve fısıltı gazetesinin bilinçli bir strateji olduğunu ileri sürdü. Deniz, yaptığı değerlendirmede “Sizlere aylar boyunca 30-32 TL rakamlarını konuşturdular. Sonra 35 TL’yi “iyi fiyatmış” gibi göstermeye çalıştılar. Bu bilinçli yürütülen bir algı operasyonuydu.” şeklinde konuştu.

Rize Mitingi İktidarın Hesabını Bozdu

9 Mayıs tarihinde CHP Genel Başkanı Özgür Özel’in katılımıyla Rize Meydanı’nda düzenlenen dev çay mitinginin bir kırılma noktası olduğunu hatırlatan Deniz, iktidarın geri adım atmak zorunda kaldığını savundu. Mitingin, Ankara’nın masadaki hesaplarını altüst ettiğini belirten İl Başkanı Deniz, başarıyı üreticiye atfederek şöyle konuştu: “Ama hesap etmedikleri bir şey vardı: Üreticinin gücü! 9 Mayıs’ta Rize Meydanı’nda Genel Başkanımız Özgür Özel’in katılımıyla gerçekleştirdiğimiz tarihi çay mitingi, iktidarın hesabını bozmuştur. Binlerce üreticinin yükselttiği itiraz, açıklanacak fiyatı yukarı çekmek zorunda bırakmıştır. Bu geri adım siz üreticilerin/emekçilerin mücadelesinin sonucudur! Mitingimize katılan tüm çay üreticilerine, siyasi partilere, demokratik kitle örgütlerine ve çay meclislerine teşekkür ediyoruz.”

Açıklanan rakamın yalnızca ÇAYKUR’u bağladığını, özel sektörün daha düşük fiyatlarla alım yapmasının önünde bir engel bulunmadığını belirten Deniz, "Taban fiyat" kavramının halkı yanıltmak için kullanıldığını savundu. Bir "Çay Kanunu" çıkarılmadığı sürece üreticinin korunmasının imkansız olduğunu vurgulayan Deniz, şunları söyledi: “Açıklanan fiyat bir taban fiyat değildir! Bu yalnızca ÇAYKUR’un alım fiyatıdır. Özel sektör bugün istediği düşük fiyattan çay almaya devam edebilmektedir. Çünkü üreticiyi koruyan bir Çay Kanunu hâlâ çıkarılmamıştır. ‘Taban fiyat açıklandı’diyerek halkı kandırmaya çalışmayın!”

Siyasi Bir Tercih, Bilinçli Bir Yoksullaştırma

Nisan ayı enflasyon verilerine atıfta bulunan Deniz, 35 TL'lik fiyatın matematiksel olarak "yoksullaştırma" anlamına geldiğini belirtti. Enflasyon ve asgari ücret artış oranları üzerinden iki ayrı senaryo sunan Deniz, Nisan ayı enflasyonunun %32,37 olarak açıklandığını hatırlatarak çayın üretim maliyetinin 31 TL’ye ulaştığını belirtti. Deniz, "Sadece enflasyon oranında bir artış yapılsaydı bile yaş çay fiyatının en az 41 TL olması gerekirdi" dedi. Ayrıca, AKP’nin iktidara geldiği 2002 yılından bu yana asgari ücrete yapılan artış oranı baz alınarak bir hesaplama yapıldığında, yaş çay fiyatının en az 42 TL olması gerektiğini ifade etti.

Bir Kilo Çay, İki Ekmek Etmiyor

Bölgedeki hayat pahalılığına en temel gıda maddesi olan ekmek üzerinden dikkat çeken Deniz, üreticinin düştüğü ekonomik dar boğazı şu çarpıcı örnekle dile getirdi: “2023 yılında 5 TL olan ekmek bugün gramajı düşürülmüş haliyle 20 TL’ye çıkmıştır. Çay üreticisi bugün bir kilo çay satarak iki ekmek bile alamamaktadır. Bu tablo ekonomik başarısızlığın değil, açık bir siyasi tercihin sonucudur. Tercih üreticiden değil, ranttan yana yapılmıştır.”

CHP Rize İl Başkanı Saltuk Deniz, hükümete yönelik taleplerini üç ana başlıkta toplayarak adeta bir "acil eylem planı" sundu. Deniz, sadece eleştirmekle kalmayıp çözüm yollarını da sıralarken, üreticiyi 15 Mayıs Cuma günü protestoya davet etti.

Revize Şart: Fiyat En Az 40 TL Olmalı

Açıklanan 35 TL’lik fiyatı üreticinin "ölüm fermanı" olarak nitelendiren Saltuk Deniz, Tarım ve Orman Bakanlığı’na çağrıda bulunarak fiyatın derhal güncellenmesini istedi. Deniz, iktidara yönelik taleplerini şu şekilde sıraladı:

1. Tarım ve Orman Bakanlığı açıklanan yaş çay alım fiyatını derhal revize etmeli ve kilogram başına en az 40 TL olarak yeniden açıklamalıdır.

2. Üreticiyi koruyacak Çay Kanunu acilen çıkarılmalı, özel sektörün açıklanan fiyatın altında alım yapması yasaklanmalıdır.

3. Destekleme primi yeniden uygulanmalı ve 2026 yılı için kilogram başına en az 4 TL destek verilmelidir.

Emeğin Yok Sayılmasına Boyun Eğmeyeceğiz

Deniz, üreticinin alın terinin piyasa koşullarına ve siyasi tercihlere kurban edilmesine izin vermeyeceklerini vurguladı. "Susmayacağız, sessiz kalmayacağız" diyen İl Başkanı Deniz, açıklanan rakamların bir hata değil, bilinçli bir "değersizleştirme" politikası olduğunu savundu.

Cuma Günü ÇAYKUR Önünde Buluşma

Sözlü tepkileri eyleme dönüştürme kararı aldıklarını açıklayan Deniz, "15 Mayıs Cuma günü saat 15.00’te ÇAYKUR Genel Müdürlüğü önünde yapacağımız basın açıklamasıyla tepkimizi ve mücadelemizi büyüterek sürdüreceğiz. Bir kez daha ilan ediyoruz: Bu fiyatı kabul etmiyoruz, reddediyoruz!"