Postalar Halinde Çalışmada ya da bilinen adıyla Vardiyalı çalışma, yirmi dört saatlik çalışma gününün, çalışma bölümlerinden her birini ifade etmektedir. Üretimin veya hizmetin günün farklı saatlerinde kesintisiz devam ettiği iş yerlerinde vardiyalı çalışma sistemi yaygın olarak uygulanmaktadır. Günlük kullanımda "vardiya" olarak ifade edilen bu çalışma biçimi, mevzuatımızda "postalar halinde çalışma" olarak düzenlenmektedir.

Postalar halinde çalışma, işin niteliği gereği sürekli faaliyetin devam ettiği veya nöbetleşe işçi gruplarıyla yürütülen işlerde, işçilerin farklı zaman dilimlerinde çalıştırılmasına dayanan bir çalışma düzenidir.

4857 sayılı İş Kanunu ve Postalar Halinde İşçi Çalıştırılarak Yürütülen İşlerde Çalışmalara İlişkin Özel Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik ile postalar halinde çalışma modelinde günlük ve haftalık çalışma sürelerinin yanında gece çalışması, posta değişimi, ara dinlenmesi ve hafta tatili bakımından da özel hükümler yer almaktadır.

Postalar halinde çalışma uygulayan işverenlerin öncelikle, çalışma düzenini açık ve takip edilebilir şekilde oluşturması gerekmektedir. İşveren veya işveren vekili tarafından posta sayısı, her postanın işe başlama ve bitiş saatleri, postalarda çalışan işçilerin ad ve soyadları, ara dinlenmeleri, hafta tatilleri ve bu bilgilerde meydana gelen değişiklikleri düzenlemek ve işçilerin kolayca görebileceği şekilde iş yerinde ilan edilmelidir. Dolayısıyla vardiya planının yalnızca fiilen uygulanması yeterli olmayıp çalışma düzeninin kayıt altına alınması ve işçilere ilan edilmesi de gerekmektedir.

Niteliği gereği sürekli çalışan ve faaliyetin 24 saat boyunca kesintisiz devam ettiği iş yerlerinde kural olarak çalışma düzeninin en az üç işçi postası şeklinde oluşturulması gerekmektedir.

Ancak turizm, özel güvenlik, sağlık hizmetleri ile petrol araştırma, arama ve sondaj faaliyetleri kapsamında yürütülen işlerde ve bu iş yerlerinde faaliyet gösteren alt işverenlerin yürüttüğü işlerde 24 saatlik dönem içerisinde iki posta şeklinde çalışma yapılabilir.

İş Kanunu bakımından gece dönemi, 20.00 ile 06.00 arasındaki dönemdir. Bir postadaki çalışma süresinin yarısından fazlasının gece dönemine rastlaması halinde, söz konusu çalışma gece çalışması olarak değerlendirilmektedir.

Kural olarak işçiler gece postalarında 7,5 saatten fazla çalıştırılamaz. Bununla birlikte turizm, özel güvenlik, sağlık hizmetleri ile petrol araştırma, arama ve sondaj faaliyetlerinde işçinin yazılı onayının alınması şartıyla 7,5 saatin üzerinde gece çalışması yaptırılması mümkündür.

Postalar halinde çalışmada dikkat edilmesi gereken bir diğer önemli konu, işçinin sürekli olarak gece postasında çalıştırılmamasıdır. En fazla bir iş haftası gece çalıştırılan işçinin, takip eden iş haftasında gündüz çalıştırılması esastır. İşin niteliği, yürütümü ile iş sağlığı ve güvenliği koşulları dikkate alınarak iki haftalık nöbetleşme sisteminin uygulanması da mümkündür.

Diğer yandan, posta değişiminde işçiler sürekli olarak en az 11 saat dinlendirilmeden yeniden çalıştırılmamalıdır. Örneğin, gece vardiyasından çıkan bir işçinin yeterli dinlenme süresi tanınmadan gündüz vardiyasında çalışmaya başlamaması gerekir.

Postalar halinde çalışan işçilere İş Kanunu'nun 68'inci maddesindeki esaslara uygun şekilde ara dinlenmesi verilmesi de zorunludur.

Ayrıca, postalar halinde çalışma, hafta tatili hakkını ortadan kaldırmamaktadır. Yönetmelik uyarınca, postalar halinde çalışan işçilere haftanın bir gününde 24 saatten az olmamak üzere hafta tatili verilmesi zorunludur.

İşçilerin mevzuattaki istisnalar dışında gece 7,5 saatten fazla çalıştırılması veya gece ve gündüz postalarının mevzuata uygun şekilde değiştirilmemesi idari para cezasını gündeme getirebilecektir. 2026 yılında bu tutar 26.620 TL'dir.